Hoe reageer jij op nieuwe dingen?

Gevaar zit soms in een klein hoekje. Een auto die plotseling de weg opdraait. Een overvaller die in een portiek op zijn slachtoffer wacht. Het is dan handig als je de nieuwe situatie snel in kunt schatten en gepast kunt reageren. Maar snel reageren op nieuwe dingen is niet altijd goed. Soms gaat het juist ten koste van waar je mee bezig was.

Nieuw_onderzoek

Denk bijvoorbeeld aan een talentenshow op tv. Altijd doet er wel iemand mee die hoopt zijn huisdier wereldberoemd te maken. Thuis springt de hond altijd braaf door de brandende hoepel, maar op het podium verroert hij geen vin. De camera’s, de lampen en de volle zaal met joelend publiek: de nieuwe omgeving leidt zo af, dat de hond vergeet het trucje uit te voeren.

Veranderingen in je omgeving kunnen je dus heel alert maken of juist vertragen. Onderzoekers willen graag weten wie er het sterkst reageren op nieuwe dingen: kinderen of volwassenen. En speelt persoonlijkheid daarbij een rol? Bij kinderen is de persoonlijkheid nog in ontwikkeling, dus is er niet zoveel over te zeggen. Maar volwassenen die graag spannende dingen doen, zijn misschien minder snel onder de indruk van nieuwe dingen dan volwassenen die het liefst alles onder controle hebben.

Om dit te onderzoeken kwamen in de zomer van 2012 Judith Schomaker en Mauricio Rangel-Gomez (VU Amsterdam) naar Science Center NEMO, waar 250 proefpersonen meededen aan hun onderzoek. Deze proefpersonen kregen eerst een grappig filmpje van een lachende baby of een saai filmpje van een mand die het gras maait te zien. Daarna voerden ze een taakje uit waarbij ze zo snel mogelijk moesten reageren op een piepje, terwijl ze op een scherm nieuwe plaatjes te zien kregen. Wie zouden er het snelst reageren op het piepje?

Hersenstofjes helpen versnellen

Hoewel sommige kinderen erg snel waren, bleken de volwassenen gemiddeld toch sneller op het piepje te reageren dan de kinderen. Maar de onderzoekers waren vooral geïnteresseerd in de invloed van de nieuwe plaatjes op de reactiesnelheid. Deze bleek bij kinderen groter dan bij volwassenen. Als kinderen een nieuwe afbeelding zagen vlak voordat er een piepje klonk, zorgde het hersenstofje adrenaline ervoor dat ze sneller konden reageren. Bij volwassenen hadden de nieuwe plaatjes nauwelijks effect. Meestal is het belangrijk dat je snel kunt reageren in een nieuwe situatie en kinderen zijn hier dus beter in dan volwassenen.

Bij kinderen speelde ook het filmpje waar ze vooraf naar keken een rol. Als je naar een grappig filmpje kijkt, maken je hersenen een stofje aan dat ervoor zorgt dat je later sterker reageert op adrenaline. De kinderen die een grappig filmpje keken waren dan ook een stuk sneller dan de kinderen die een saai filmpje hadden gezien.

De reactiesnelheid van volwassenen was niet alleen ongevoelig voor nieuwe plaatjes, maar ook voor grappige filmpjes. De volwassenen werden dus niet sneller als ze het filmpje met de lachende baby hadden gezien. Ook bleek hun persoonlijkheid niet van invloed op de onderzoeksresultaten. Blijkbaar zijn blije kinderen gevoeliger voor nieuwe informatie dan minder blije volwassenen!

Deze keer met deelname van:

Vrije Universiteit Amsterdam
Faculteit der Psychologie en Pedagogiek

Dit onderzoek is afgerond

Onderzoek uitgevoerd: zomervakantie 2012 in NEMO Science Museum.

Er deden 250 proefpersonen mee aan het onderzoek. Wij danken alle deelnemers.

De onderzoekers

Nieuws van Science Live